Leiderschap als levenshouding

Leiderschap als levenshouding

Inleiding

Leiderschap en leidinggeven aan de ontwikkeling van organisaties, mensen en de gemeenschap begint bij jezelf. Het is de weg van binnen naar buiten. Motto van deze weg is:

Begin er nooit aan om op te houden en

houd nooit op om steeds weer opnieuw te beginnen….

Veranderen is niet anders worden of doen zoals een ander, maar is juist steeds meer samenvallen met wie je ten diepste bent. Echt veranderen gaat van binnen naar buiten, dat laten de ontwikkelingsfasen van de mens ons zien.

In het opgroeien ontwikkel je eerst je eigen persoonlijkheid en karakter. Die breng je in overeenstemming met je innerlijke overtuigingen en waarden en normen.

Dan richt je focus zich meer op de buitenwereld en begint de fase van ingroeien: je plaats innemen in de gemeenschap. Hierin leer je in eerste instantie van buiten naar binnen. In dat leerproces pas je kennis, kunde en methode praktisch toe en geef je die vervolgens een persoonlijke inkleuring. Je eigen kwaliteiten krijgen vorm en drukken zich uit in functie, rol en effectiviteit in de gemeenschap. Prestaties leiden tot maatschappelijk succes.

Daarna komt de fase van doorgroeien. Daarin ga je binnen je plaats in de gemeenschap steeds meer je eigen kleur en uniciteit inzetten vanuit jouw specifieke wijze waarop je universele waarden voorleeft. Zoals bijvoorbeeld integriteit, bescheidenheid, respect, aandacht, verantwoordelijkheid nemen, geduld en compassie voor mensen en gemeenschap.  In deze fase leer en praktiseer je dienstbaar te zijn aan een groter geheel. Dat doe je onder andere door steeds weer contact en dialoog tot stand te brengen. Dat vraagt het vermogen om elke keer als een oude gewoonte het van je heeft overgenomen, dat onder ogen te zien, te herstellen, ervan te leren en weer opnieuw te beginnen. En ook om nooit op te houden weer opnieuw te beginnen.

Vertrouwen in je leiderschap en als mens krijg je doordat je betrouwbaar en integer bent; dit kun je niet spelen of als instrument toepassen. Echt en oprecht zijn begint bij jezelf: eerst jezelf leiding geven voordat je leiding kunt geven aan een ander. Dat noemen wij ‘Leiderschap als levenshouding’.

Waarom is persoonlijk leiderschap nodig?

Om te kunnen inspireren! Inspiratie is de basis van creatie. Creatie is scheppend bezig zijn en dat is nodig bij fundamentele veranderingen voor mensen, in organisaties en de gemeenschap. Vernieuwen vraagt experimenteren, improvisatie en nieuwe wegen durven inslaan. Daarvoor zijn mensen nodig die initiatief en verantwoordelijkheid nemen. Aanspreken van het creatieve vermogen van mensen gebeurt door leiders die het waagstuk van veranderen als persoon kennen en in hun leven én werk toepassen.

Je vrij en autonoom manifesteren is de basis van creatie en doet een beroep op je (interne) geweten en op jouw meest eigen kwaliteiten. Hieruit komt gezag en autoriteit voort, die tot navolging leidt. Wij noemen dat ook wel ‘werking hebben’.

Het bereiken van een inhoudelijk resultaat en inspirerende samenwerking vraagt van jou het vermogen om juist daar waar het gesprek stagneert en het contact wordt bemoeilijkt, het ‘echte’ gesprek te voeren. Het vraagt moed en kunde om onderliggende emoties en weerstanden open te bespreken en mensen aan te zetten tot experimenteren met andere houding en gedrag in hun werk. Dit draagt in hoge mate bij aan een prettige en lerende bedrijfscultuur waarin mensen zich ontwikkelen.

De opleiding

Onze opleiding ‘Leiderschap als levenshouding’ is iets voor jou als:

·      Je beseft dat vakmatige en persoonlijke ontwikkeling niet langer los van elkaar zijn te benaderen.

·      Je oprecht benieuwd bent naar je essentie en meest kenmerkende kwaliteiten, evenals je onbewuste drijfveren en de effecten van je gedrag en handelen op anderen.

·      Je van mening bent dat je groei in leiderschap op dit punt in je ontwikkeling niet nog meer instrumentele vaardigheden vraagt. Het is meer gediend met een verdieping in persoonlijke ontwikkeling, zodat je die kunt toepassen in je leiderschapstaken.  

Wat is het doel van de opleiding?

Het doel van onze opleiding is om deelnemers zo te scholen in leiderschap en coachend leidinggeven, dat ze:

·      Een sprong maken in hun persoonlijke ontwikkeling en diepgaander hun eigenheid en uniciteit ontdekken.

·      Hun eigen autonomie en werking volop leren inzetten in hun werk met hun omgeving. Daarvoor leren we mensen te onderscheiden wat in een contact van hen zelf is en wat van andere mensen, zodat ze vrij blijven en niet meer inhaken op (onbewuste) drijfveren en verwachtingen.

·      Een zodanig eigen coachende leiderschapsstijl ontwikkelen dat ze anderen kunnen coachen in hun groei en effectiviteit.

Er kan aan werking voor je medemens niet meer uit je komen dan er in potentie in jou zit. Kennis van de mens en vaardigheden die je in onze opleiding aangereikt krijgt, werken pas als die een geheel vormen met wie jij in wezen bent.

Je leert aan de hand van je persoonlijke materiaal, vorming, eigenheid, beperkingen, hoe jij breuklijnen in je leven hebt doorleefd en wat dat je wijzer heeft gemaakt. Levenswijsheid begint bij zelfkennis!

Na afloop van de opleiding heb je belangrijke stappen gezet om als leidinggevende of adviseur authentiek en congruent te zijn in je werk. En ben je in staat om met mensen te werken aan vraagstukken waarin de persoonlijke effectiviteit als mens, in zijn of haar functie-uitoefening, een belangrijke rol speelt. Zo heb je werking in de dagelijkse praktijk van mensen binnen (en buiten) hun organisaties.

Wat kenmerkt onze opleiding?

Ons uitgangspunt is dat het professionaliseren van je eigen stijl en werking (van binnen naar buiten) centraal staat. Je kunt pas met iemand echt diepgaand in gesprek gaan als er een basis is van wezenlijk contact. Dat leer je niet met een standaard instrumentarium van vaardigheden en technieken. Je bent in eerste instantie je eigen instrument.

Natuurlijk maken we in de opleiding ook gebruik van methoden, technieken en vaardigheden. Onder andere door het aanreiken van kennis en inzichten over de  ontwikkeling van mensen, de psychologie van mensen, coachen en leidinggeven en over organisatiecultuur en interventietechnieken.

Echter, alles wat we aanbieden wordt eerst door jou persoonlijk verwerkt. En in dit proces van ‘het je eigen maken’ –  het toepassen, ervaren en doorleven - ontwikkel jij je eigen instrumentschap. Je ontwikkelt je authenticiteit als leidinggevende. Zo word je een leider zoals er geen tweede op de wereld rondloopt.

Voor wie is de opleiding bedoeld?

Je bent welkom in onze opleiding als je leiding geeft of een belangrijk deel van je werk eruit bestaat om het ontwikkelingsproces van andere mensen in een organisatie te ondersteunen.

Je werkt bijvoorbeeld in een functie als leidinggevende, organisatieadviseur, trainer, projectmanager, ondernemer, (interne) coach of (HR)adviseur. Je hebt een HBO/academisch werk en denkniveau. Je hebt al een of meer trainingen in persoonlijke ontwikkeling gevolgd en bent daardoor in staat tot zelfreflectie en het geven en ontvangen van feedback.

De opleiding is niet geschikt voor mensen die primair instrumenteel gericht zijn.

Wat kenmerkt onze werkwijze in de opleiding?

Onze opleiding is in belangrijke mate gebaseerd op ervaringsleren. Dat betekent dat de opleiding praktijkgericht is en dat je eigen vragen en ervaringen de brandstof in de motor zijn van je leerproces.

Persoonlijke ontmoeting en precieze aandacht voor detail én grote lijn in jouw ontwikkeling, kenmerken onze werkwijze. Al die aandacht is nodig omdat je tijdens de opleiding een ontwikkelingssprong zult doormaken. Er komt pas ruimte voor echt nieuwe expressie als je eerst oude ineffectieve vormen loslaat, zonder te weten wat daarvoor in de plaats komt. Zo word je leider op het levenspad van anderen.

Tijdens de trainingsblokken wordt gewerkt in kleine groepen met veel ruimte voor persoonlijke aandacht. Met behulp van gevarieerde werkvormen en oefensituaties die worden toegepast op je eigen werkpraktijk, word je steeds uitgenodigd een volgende stap te zetten. Ook ga je tijdens de opleiding een aantal mensen coachen.

Je leert van de trainers en net zo goed van je collega-deelnemers. Tijdens de opleiding wordt gewerkt met intervisiegroepen, waarin de deelnemers met elkaar het geleerde en de achterliggende inzichten toepassen. Je legt elkaar uitdagingen, vragen, puzzels, moeilijke situaties etc. voor en ondersteunt elkaar daarin in het persoonlijke en professionele leerproces.

Iedere intervisiegroep heeft gedurende de opleiding een supervisiebijeenkomst met een van de trainers. Deze groepssupervisie richt zich op het bevorderen van het leerklimaat in de intervisiegroep en op persoonlijke verdieping dan wel verheldering van de ontwikkelvragen van ieder van de deelnemers.

Inhoud van de opleiding

Gedurende de opleiding werk je in verschillende settings continue aan:

1.  Het ontwikkelen van je eigen instrumentschap en werking als leider;

2.  Het vergroten van je kennis over coachend leidinggeven en de psychologie van

     mensen;

3.  De toepassing en vertaling daarvan in je eigen werkveld.

Belangrijke psychologische stromingen die tijdens de opleiding aan de orde komen zijn: Karakterstructuren (Reich en Lowen) en Transactionele Analyse (Berne) Deze stromingen benaderen elk op hun eigen wijze de persoonlijkheid van mensen en/of de interactie tussen mensen. Daarnaast wordt gewerkt met principes en werkvormen uit andere scholen, zoals Gestalt, NLP, ITIP en Systemisch werken. De verbinding met de bedrijfsmatige kant wordt gemaakt door inzichten aan te reiken vanuit het vakgebied van Change Management en Organisatiekunde (organisatiecultuur, organisatieverandering), evenals ruime aandacht voor ethische en zingevingvraagstukken van management en organisaties.

Toetsing

Aan het einde van de opleiding (in het laatste trainingsblok) vindt een professionele toetsing plaats. Bovendien krijgt iedere deelnemer richtinggevende feedback.

Tijdens de opleiding werken alle deelnemers aan een zelfbenoemd persoonlijk ontwikkelpunt. De inzichten uit de opleiding en de vertaling daarvan persoonlijk, in je werk en toonzetting van jouw leiderschap en het voeren van coachende gesprekken, worden door de opleiding heen verwerkt in een werkstuk waarmee je de opleiding afrond. Van zowel een aantal deelnemers als de docenten krijg je feedback op dit werkstuk.

Tijdsbeslag

De opleiding bestaat uit een startbijeenkomst van drie dagen (acht dagdelen) en daarna zes blokken van twee dagen (vijf dagdelen). Deze vormen samen een geïntegreerd en afgerond geheel. Het totale programma duurt ongeveer een jaar.

Tijdens de trainingsblokken is de ontvangst op de eerste dag vanaf 9.00 uur en starten we met het programma om 9.30 uur.

De laatste dag van ieder blok sluiten we om 17.00 uur af.

In totaal omvat de opleiding:

·      één driedaagse startbijeenkomst (acht dagdelen)

·      zes tweedaagse bijeenkomsten (30 dagdelen)

·      zes intervisiebijeenkomsten (zes dagdelen, tussen de blokken door, te organiseren door de deelnemers zelf)

·      tijd voor voorbereiding op de blokken (voorbereidende opgaven en het bestuderen van literatuur).

In totaal 38 dagdelen opleiding met begeleiding van de trainers.

Locatie en data

De opleiding wordt gegeven in Hotel De Roskam te Rheden op de volgende data:

·      Blok 1: 7, 8 en 9 september 2011

·      Blok 2: 27 en 28 oktober 2011

·      Blok 3: 8 en 9 december 2011

·      Blok 4: 19 en 20 januari 2012

·      Blok 5: 8 en 9 maart 2012

·      Blok 6: 19 en 20 april 2012

·      Blok 7: 31 mei en 1 juni 2012

Groepsomvang

We werken met een deelnemersgroep van maximaal 21 deelnemers. De hoge kwaliteit van de opleiding wordt mede bepaald door de verhouding tussen het aantal deelnemers en docenten. De trainingsblokken worden verzorgd door beide trainers van Reviresce; indien wenselijk is daarnaast sprake van een co-trainer.

Inschrijving en toelating

Je schrijft je in door het aanmeldingsformulier naar het adres van Reviresce te sturen (zie adres op pagina 17) of te faxen. Of mail naar: info@reviresce.nl

Bellen kan uiteraard ook. Na je aanmelding zal contact met je worden opgenomen voor een intakegesprek met één van de trainers. In het intakegesprek kun je specifieke vragen en leerwensen aan de orde stellen.

Wij zien het intakegesprek als een persoonlijk doelstellend gesprek waarin ook wordt ingegaan op je achtergrond en motivatie om deel te nemen aan de leergang. Op basis van dit gesprek beslissen we of je wordt toegelaten. Aan dit gesprek zijn geen kosten verbonden.

Investering

·      € 5.150 voor de opleiding (vrijgesteld van BTW)

·      € 200 voor literatuur

·      € 2.350 voor verblijfskosten (inclusief BTW).

INHOUD VAN DE OPLEIDINGSBLOKKEN

Blok 1: Ken je zelf

De startbijeenkomst vormt een intensieve kennismaking en is er op gericht je motivatie, kwaliteiten, potentie en beperkingen in je (coachend) leiderschap in beeld te krijgen. Op je werk ben je veel in interactie met andere mensen. Daarbij is het noodzakelijk om zicht te hebben op je eigen geschiedenis en hoe die van invloed is op je huidige functioneren.

In het levensverhaal van elk van ons zit veel kracht verscholen. Daarnaast is er een andere kant: de schaduwkant die er ook altijd is en waar we mee moeten leren omgaan. De volgende vragen komen aan de orde: Wat is je persoonlijke bagage? Hoe ziet jouw levensverhaal eruit en hoe klinkt jouw verhaal door in de manier waarop jij in je werk staat? Welke thema’s zijn belangrijk voor jou in je leiderschap? Waar zit je bezieling en verlangen?

Onderwerpen in dit blok zijn :

·      motivatie voor je leiderschap

·      jouw visie over leiderschap en ‘het’ profiel van een coachend leider

·      normen en waarden over reactief en creërend leven

·      hoe ben jij leidend en lijdend in je leven

·      congruent en incongruent gedrag

·      zelfonderzoek en bewustwording van eigen socialisatie, normen en waarden

·      vorming van intervisiegroepen

·      aanscherpen van je leerdoelen voor de opleiding.

Blok 2: Ik en mezelf, de ander en ik

In organisaties werken betekent samenwerken om resultaat te behalen. En we hebben allemaal de ervaring dat het in de samenwerking lang niet altijd even soepel loopt. In dit blok ga je onderzoeken waar je in het contact met andere mensen onvrij wordt en hoe dat er in jouw contactuele vermogens en in je leiderschap uit ziet.

We geven inzicht in psychologische mechanismen als: beelden, projectie en maken kennis met het begrip overdracht. Overdracht is het herhalen van een oud patroon in het hier en nu. Je krijgt meer zicht op wat er in de interactie van jou is en wat van een ander. We besteden aandacht aan de relatie tussen patronen in je organisatie en je eigen gevoeligheden.

Als leider gaat het erom vanuit de inhoud te kunnen blijven werken met mensen, ook als er emoties en weerstanden meespelen. Dat veronderstelt ‘vrije communicatie’ en daarvoor moet je zicht krijgen op wat er in de communicatie van invloed is en mis kan gaan. Het onbewuste bewust maken.

Onderwerpen in dit blok zijn :

·      contact maken en rapport opbouwen

·      verdiepen en uitdiepen van gevoelige kwesties in het werkcontact

·      stroom en weerstand, onze eerste en tweede natuur

·      beelden en projectie, macht, overdracht en tegenoverdracht

·      reddersdriehoek

·      egovorming, beelden en maskergedrag.

Blok 3: Vrij worden van reactief gedrag en negativiteit

In dit blok maken we een verdiepingsslag. Als je kijkt naar de ontwikkeling en de psychologie van mensen dan kun je leren zien dat achter bepaalde kenmerkende gedragspatronen van mensen altijd een of meerdere kernthema’s schuil gaan.

Je maakt kennis met de rijke inzichten van de karakter- of maskerstructuren. Iedere karakterstructuur vertegenwoordigt een soort polariteit, een levensthema waar we allemaal op onze levensweg langs reizen en een antwoord op moeten geven. Uitgangspunt is dat jij je eigen patronen leert verkennen en herkennen. Hoe klinken die door in jouw leiderschap?

Je leert diagnostische invalshoeken en interventies effectief toepassen in de interactie met andere mensen.

We staan uitgebreid stil bij :

·      psychologische ontwikkeling

·      kwaliteiten, vervormingen en potenties

·      karakterstructuren: maskers en essentie

·      familiethematiek

·      socialisatie thuis en in het werk

·      taal, communicatie en interactie.

Blok 4: Vervolg van blok 3 en supervisie

In dit blok wordt de thematiek ‘vrij worden van reactief gedrag’ behandeld vanuit de Transactionele Analyse (TA). De TA is een toegankelijke methode waarmee mensen hun eigen gedrag en de interactie met andere mensen kunnen analyseren en begrijpen. TA veronderstelt en zoekt de autonomie en de eigen verantwoordelijkheid van mensen. Wij noemen dat ‘je eigen leven vorm geven’.

De eerste dag van dit blok staat in het teken van supervisie. De docenten begeleiden ieder een intervisiegroep en geven supervisie op de kwaliteit en inhoud van de intervisie. Tevens is in deze bijeenkomst ruimte voor intervisievragen en vragen over je persoonlijke ontwikkeling, je leiderschap en de manier waarop je anderen begeleidt en coacht.

De tweede dag in dit blok kijken we vanuit de invalshoek van de TA naar je levensverhaal en je patronen: hoe ziet jouw script, of je scriptmatig gedrag eruit en wat heb jij nodig om vrij te worden van reactieve patronen?

Daarnaast breiden we de inzichten uit blok 2 over overdracht en tegenoverdracht uit. Wat roep ik op aan gedrag bij anderen, voor welk gedrag ben ik gevoelig en hoe ga ik daar mee om? We onderzoeken (vanuit je eigen rol in je organisatie) hoe jij omgaat met doelen en afspraken (contracten) en verborgen contracten die mogelijk een rol spelen. Verborgen contracten zijn dynamieken die mogelijk spelen tussen jou en andere mensen in je organisatie en die je in eerste instantie niet in de gaten hebt, maar die het bereiken van je doel in de weg kunnen staan.

Aan het einde van dit blok zijn we op een punt in de opleiding waar voor ieder helder zal zijn waar de crux ligt van je ontwikkeling als leider, projectmanager, adviseur of coach.

Blok 5: Je eigen leiderschap en teamontwikkeling

Dit is een blok dat gaat over het snijvlak tussen het werken in teams en je persoonlijke leiderschap. In het werken met teams komen organisatiethematiek en persoonlijke thematiek samen. We maken kennis met het begrip ‘dienende plek’; dat is een plek waar èn jij zelf helemaal tot je recht komt èn je de taak van het team dient. Als mensen hun persoonlijke taak (ontwikkelen van eigenheid en opruimen wat dat tegenhoudt) niet opnemen werkt dat door in de ontwikkeling van het team.

Aan de orde komen :

·      schakelen tussen inhoud en proces

·      aan de orde stellen van de onderstroom in het team

·      expliciete en impliciete communicatie in een team

·      cultuuranalyse en cultuurinterventies in teams en organisaties

·      fasen van teamontwikkeling en leiderschapstaak daarin

·      het samenbrengen van je professionele taak en je persoonlijke taak.

Blok 6: Interventies bij stagnatie en veranderingen

Op ieders levenspad komen ook perioden van stagnatie voor. Dit blok gaat over het vrij blijven van het appèl dat er in stagnatie op je wordt gedaan. Ken jij je eigen  vormen van stagnatie en je eigen vermogen om jezelf weer vlot te trekken? Hoe ga je om met emoties? We behandelen emoties in relatie tot (de) levensfasen van een mens en de problematiek die daarin een rol speelt en doorwerkt in het werk.

Daarnaast gaan we in dit blok uitgebreid oefenen in de kunst van het interveniëren: op de juiste tijd, in de goede maat en zo diep als je kunt! We verkennen ook de grenzen die er zitten aan jouw leiderschap en datgene wat jij vanuit jouw plek goed kunt begeleiden. Dus is er aandacht voor je eigen grenzen en de omgang met lastige mensen (pathologie), dreigende burnout, verlies, depressiviteit en mensen die blijven verzaken.

Onderwerpen die aan bod komen:

·      levensfasen 

·      kwijtraken van een functie, materieel verlies, gezichts- en statusverlies

·      carrièresucces en omgaan met beperking

·      levenscrises, continuïteit en discontinuïteit

·      conflicten en ongewenste gedrag

·      interventiemethoden en grenzen aan je eigen mogelijkheden.

Blok 7:  Afronding, integratie en oogsten

Aan het einde van de opleiding ligt de focus op integratie van het geleerde zowel  persoonlijk als in de praktijk.

Het gaat dan om:

1.    Je eigen leiderschap. Het (op)nieuw zichtbaar worden in je leiderschap. Hoe heeft je ontwikkeling er tot nu toe uitgezien? Waar ben je trots op? Wat kun je al oogsten? Waar kijk je nog naar uit en verlang je naar?

       Voorafgaand aan ditblok lever je het eindwerkstuk in. In dit werkstuk heb je jouw persoonlijke ontwikkeling, zoektocht en toepassing zichtbaar en voelbaar     gemaakt en hierop heb je een reactie van collega cursisten gekregen.

2.    Je vermogen om andere mensen te coachen. Ten aanzien van het coachen van andere mensen ligt aan het einde van de opleiding ook het accent op de vraag wanneer je ‘klaar’ bent als je andere mensen coacht en begeleidt. Hoe rond je zo’n begeleidingscyclus goed af? En op basis waarvan bepaal je eigenlijk of iemand klaar is of niet?

Tenslotte is er een professionele toetsing. Op de tweede dag van het blok krijg je van de trainers richtinggevende feedback over je voortgaande ontwikkeling en ronden we de opleiding feestelijk met elkaar af.