Training Liberman module 1: Omgaan met antipsychotische medicatie

De module ‘Omgaan met antipsychotische medicatie’ is vanaf 1996 beschikbaar en in 2005 opnieuw geredigeerd en uitgebreid met een 5e vaardigheidsdomein over langwerkende medicatie. De trainingen, die in groepsverband worden aangeboden, zijn bedoeld voor cliënten met ernstige psychiatrische stoornissen zoals schizofrenie en kunnen in nagenoeg elke behandelsetting worden ingezet, zowel klinisch als ambulant. De module is goed toepasbaar bij zowel chronisch psychiatrische cliënten als bij cliënten die herstellen van een eerste psychotische episode. De methodiek houdt rekening met de eventuele cognitieve beperkingen die mensen hebben.

De Liberman modules zijn voor de hulpverlener, na enige training, goed te gebruiken en voor de cliënt doorgaans makkelijk en met genoegen te volgen. De modules laten zich goed integreren in bestaande zorgprogramma’s.

Doel
U wordt getraind in het gebruik van de module 'Omgaan met antipsychotische medicatie'. Het doel van de module is om medicatietrouw te bevorderen door de cliënt een duidelijk antwoord te geven op de vraag waarom het gebruik van antipsychotische medicatie noodzakelijk is.

Doelgroep
Het werken met de Liberman modules is niet voorbehouden aan een specifieke beroepsgroep. Ze kunnen onder meer aangeboden worden door psychiaters, psychologen, gedragstherapeuten, verpleegkundigen en ergotherapeuten. Noodzakelijk is wel dat u over relationele en klinische vaardigheden beschikt en ervaring heeft in het werken met psychiatrische cliënten in groepsverband. Het beschikken over didactische en gedragstherapeutische vaardigheden strekt tot aanbeveling.

Inhoud
Aan de orde komen de werking en bijwerkingen van medicijnen, het zelf beheren van de medicatie en het onderhandelen met de psychiater over de soort en de hoeveelheid medicijnen. Daarnaast wordt ruimschoots aandacht besteed aan de training van vaardigheden die in dit kader noodzakelijk zijn.

De module ‘Omgaan met antipsychotische medicatie’ is zeer systematisch gestructureerd en onderverdeeld in vijf vaardigheidsdomeinen, namelijk:

1. Informatie verzamelen over antipsychotische medicatie Deelnemers leren op welke manier deze medicatie werkt, waarom er een onderhoudsbehandeling met antipsychotische medicatie nodig is en welke voordelen een medicamenteuze behandeling biedt.

2. Correct gebruik van medicijnen en evaluatie van de effecten
In dit vaardigheidsdomein leren deelnemers hoe deze medicijnen correct moeten worden ingenomen en hoe men de reacties op deze medicijnen dagelijks kan evalueren.

3. Herkennen van de bijwerkingen van medicatie In dit vaardigheidsdomein worden specifieke bijwerkingen behandeld die kunnen ontstaan. Deelnemers leren deze te herkennen en leren wat ze kunnen doen als ze optreden.

4. Bespreken van problemen met medicatie Deelnemers leren hoe ze hulp kunnen vragen als er problemen optreden door de inname van medicijnen, bijv. hoe bel je de behandelend arts op en hoe beschrijf je je symptomen en de ontwikkeling van je toestand.

5. Omgaan met langwerkende medicatie per injectie Deelnemers leren wat de voordelen zijn van langwerkende medicatie per injectie. Verschillende bestaande angsten en weerstanden tegen medicatie per injectie worden besproken en deelnemers leren te werken met een afsprakenkalender. Tenslotte leren ze het gebruik van deze vorm van medicatie te evalueren op een zelf-evaluatieformulier.

De vaardigheden in elk vaardigheidsdomein worden aangeleerd met behulp van zeven leeractiviteiten, namelijk inleiding op het vaardigheidsdomein, vraag- en antwoordsessie n.a.v. een dvd-instructie, rollenspel, keuze van de hulpmiddelen, probleemsituaties, praktijkoefening en huiswerkopdracht.