Natuur in de Omgevingswet

• Specifiek de overgang van Wet natuurbescherming naar Omgevingswet
• Wat zijn de veranderingen?
• Gebiedsbescherming, soortenbescherming, houtopstanden
• Wat te doen met de zorgplicht?
• 24 maart 2026 is in Zwolle!  

Inhoud

Inleiding

De huidige Wet natuurbescherming (Wnb) is inmiddels opgegaan in de Omgevingswet (OW). De Wnb zal niet als één geheel opgaan in de OW. De huidige bepalingen uit de Wnb, het Besluit natuurbescherming en de Regeling natuurbescherming gaan verspreid worden over de OW, de AMvB’s en de Regeling. De Wet natuurbescherming zal volledig komen te vervallen.

Er is een beleidsneutrale wijziging beoogd, waardoor de regelgeving zoveel mogelijk ongewijzigd zal overgaan. Hierdoor zal het beschermingsniveau op eenzelfde niveau blijven. Echter, het stelsel van de Omgevingswet is fundamenteel anders dan dat van de Wet natuurbescherming. Bijvoorbeeld:

• Er ontstaan andere mogelijkheden voor toestemmingverlening, waarbij de nadruk ligt op mogelijkheden voor generieke toestemming.
• De rol en handhaving van de zorgplicht wordt voor natuurwaarden fundamenteel anders dan onder het nu geldende recht.
• Hoe zit het met de kenbaarheid van de regels die gaan gelden voor bescherming van de natuur? Wat kan decentraal worden bepaald?

Inhoud en resultaat

Tijdens de cursus zullen wij door de Omgevingwet, de AMvB’s en de Regeling op zoek gaan naar:

• de relevante beschermingsbepalingen,
• de mogelijkheden voor toestemmingverlening,
• de plek van actieve natuurbescherming en
• de samenhang met de beoogde ‘toelatingsplanologie’.

Aan de hand van de op dat moment actuele teksten van wet, besluiten en regeling, zal in de cursus aandacht worden besteed aan het toekomstige juridische kader voor:

• gebiedsbescherming
• bescherming van houtopstanden
• soortenbescherming

Ook zal aandacht worden besteed aan de gevolgen van de invoering van het Digitaal Stelsel Omgevingswet. Met name de verschillen ten opzichte van het stelsel onder de Wet natuurbescherming zullen volop aandacht krijgen. Er wordt steeds terug gegrepen naar de bestaande wetgeving, zodat goed duidelijk wordt waar de echte veranderingen zijn en waar men grotendeels op de oude voet kan doorgaan. Dat is voor de praktijk belangrijk om te weten.

Doelgroep

Enerzijds zijn dit beleidsmedewerkers, adviseurs en juristen die bij het opstellen van ruimtelijke plannen te maken krijgen met natuuraspecten. Zij kunnen werkzaam zijn bij gemeenten, provincies, omgevingsdiensten, rijk, natuurorganisaties, adviesbureaus, bouwbedrijven en projectontwikkelaars. Anderzijds zijn dit medewerkers van (ecologische) adviesbureaus die aan de andere kant opereren.

Programma

Inleiding en doel Omgevingswet

• Aanleiding en verbeterdoelen wet
• Structuur en systematiek
• Algemene zorgplicht
• Kerninstrumenten (visie, plan, programma, vergunning, projectbesluit)
• Omgevingswaarden
• Instructieregels
• Vier uitvoeringsbesluiten: Omgevingsbesluit, Bkl, Bal, Bbl
• Invoeringswet en -besluit
• Aanvullingswetten, waaronder natuur

Natuur in de Omgevingswet

• Aanvullingswet natuur
• Aanvullingsbesluit natuur
• Waar gaat wat geregeld worden?
• Wijziging van rollen, taken en bevoegdheden

Gebiedsbescherming

• Grootste veranderingen
• De rol en plek van het beheerplan N2000 (programma onder nieuwe wet)
• Passende beoordeling van het Omgevingsplan
• De bescherming van houtopstanden

Soortenbescherming

• Grootste veranderingen
• Het Omgevingsplan als instrument van soortenbescherming
• Programmatische aanpak: weg uit de klem van soortenbescherming?

Handhaving

• Hoe is de handhaving van natuurregelgeving geregeld?
• Welk bevoegd gezag is in welke omstandigheid bevoegd voor de handhaving?

Materiaal

•  Digitale hand-outs en eventueel aanvullend digitaal materiaal
•  Toegang tot de gehele digitale kennisbank van PONT | Omgeving tot een maand na de cursus. 

Hiermee krijgt u toegang tot het dossier met alle relevante achtergrondinformatie rondom uw cursus. Zo kunt u voor, tijdens en na de cursus continu leren over dit onderwerp.
Verder krijgt u met PONT | Omgeving gratis toegang tot tientallen dossiers, 40 digitale boeken van Berghauser Pont Publishing, waaronder commentaar en naslag, en het gehele jurisprudentie archief.